Kino Kondratiuka znów nad Zegrzem. Festiwal stawia na światło i dialog

Nad Jeziorem Zegrzyńskim szykują się sierpniowe wieczory, w których kino ma wyjść z sali i spotkać się z widzami pod otwartym niebem. Powiatowa Instytucja Kultury w Legionowie przypomina Andrzeja Kondratiuka w roku dwóch ważnych rocznic i buduje program, który łączy projekcje, rozmowy oraz warsztaty dla kilku pokoleń. W Serocku, Nieporęcie i Wieliszewie chodzi nie tylko o seans, ale też o patrzenie na film jak na żywe doświadczenie – z obrazem, światłem i pamięcią, która zostaje dłużej niż sam pokaz.

• Trzy gminy i plener, który ma zbliżyć widzów do filmu
• Ekran zestawi Kondratiuka z jego epoką i czeskim absurdem
• Warsztaty o świetle i bezpłatne wejście na wszystkie wydarzenia

Trzy gminy i plener, który ma zbliżyć widzów do filmu

VII Festiwal Filmowy im. Andrzeja Kondratiuka odbędzie się 6–9 sierpnia 2026 roku. Organizatorzy rozpisali wydarzenie na Serock, Nieporęt i Wieliszew, czyli miejsca, które w sezonie letnim naturalnie sprzyjają pokazom pod gołym niebem. Tak zbudowana formuła dobrze pasuje do twórczości patrona festiwalu – kina niejednoznacznego, oszczędnego w środkach, a jednocześnie bardzo uważnego na codzienność.

Tegoroczna edycja odbywa się w szczególnym czasie: przypada 90. rocznica urodzin reżysera i 10. rocznica jego śmierci. Powiatowa Instytucja Kultury w Legionowie, która stoi za przedsięwzięciem, stawia na program oparty na dialogu między filmem a widzem. Obok projekcji zaplanowano spotkania z twórcami i krytykami, a także zajęcia, które mają pokazać, jak wiele w kinie zależy od pozornie prostych rzeczy – kompozycji kadru, rytmu opowieści i światła.

Wspólnym hasłem festiwalu jest „Między cieniem a blaskiem”. To trafne ujęcie nie tylko dla samego Kondratiuka, ale też dla jego sposobu patrzenia na świat. W jego filmach zwykła sytuacja potrafi nagle odsłonić coś szerszego: śmieszność, kruchość, czułość albo niewygodną prawdę o człowieku.

Ekran zestawi Kondratiuka z jego epoką i czeskim absurdem

Program ma być z jednej strony hołdem dla patrona, z drugiej – próbą pokazania szerszego filmowego kontekstu. Obok dzieł Andrzeja Kondratiuka pojawią się filmy jego pokolenia oraz współczesna czeska tragikomedia, która ma stać się punktem odniesienia dla miłośników absurdu i gorzkiego humoru.

W repertuarze znalazły się:

• „Jak to się robi” z 1973 roku w reżyserii Andrzeja Kondratiuka – satyryczny obraz świata polskich filmowców z czasów PRL.
• „Niedziela Barabasza” z 1971 roku, wyreżyserowana przez Janusza Kondratiuka – groteskowy portret codzienności przełomu lat 60. i 70.
• „Sytuacja awaryjna” z 2022 roku w reżyserii Jiříego Havelki – współczesna czeska opowieść o ludzkich reakcjach w chwili kryzysu.

Po pokazach odbędą się rozmowy prowadzone przez znawców kina. Wśród zapowiedzianych gości są dr Jarosław Grzechowiak, Piotr Radecki i Ajka Tarasow, koordynatorka merytoryczna festiwalu. Do tego dochodzą spotkania z twórcami i specjalnymi gośćmi, które mają nadać projekcjom dodatkowy wymiar.

W programie pojawią się między innymi:

• Emilia Krakowska – przed pokazem „Jak to się robi” rozmowa ma dotyczyć pracy na planie, języka obrazu i sposobu współpracy reżysera z aktorem.
• Marek Piestrak – po „Niedzieli Barabasza” spotkanie skupi się na przemianach polskiego kina lat 60. i 70. oraz na kulisach pracy przy filmie.
• Petr Vlček – finałowa dyskusja i wykład mają dotyczyć międzynarodowej aktualności kina Kondratiuka oraz czeskiej tradycji humorystycznej.
• Jan Wołek – zaplanowano także spotkanie malarskie z artystą, którego twórczość łączy światło, obraz i słowo.

Warsztaty o świetle i bezpłatne wejście na wszystkie wydarzenia

Jednym z najmocniejszych punktów programu mają być warsztaty prowadzone przez Piotra Jaxę Kwiatkowskiego. To operator filmowy i fotograf, a zarazem wykładowca szkół filmowych w Europie. Zajęcia mają pokazać, jak światło w plenerze wpływa na emocje kadru i dlaczego w filmach Kondratiuka było tak ważnym narzędziem opowieści.

Warsztaty są otwarte i międzypokoleniowe, przeznaczone dla osób od 13. roku życia. Organizatorzy zastrzegają jednak ograniczoną liczbę miejsc, więc o udziale zdecyduje kolejność zgłoszeń. Zapisy mają być prowadzone na stronie internetowej Powiatowej Instytucji Kultury w Legionowie.

Dla widzów ważna jest jeszcze jedna informacja: wstęp na wszystkie projekcje plenerowe i spotkania pozostaje bezpłatny. Jeśli pogoda nie dopisze, pokazy mają zostać przeniesione do sal pobliskich ośrodków kultury. W praktyce oznacza to, że festiwal nie zamierza uzależniać swojego rytmu od kapryśnego sierpniowego nieba.

Za organizacją stoją także lokalni partnerzy: gminy Nieporęt, Serock i Wieliszew, Ośrodek Kultury w Wieliszewie, Centrum Kultury i Czytelnictwa w Serocku, Gminny Ośrodek Kultury w Wieliszewie oraz Poczytalnia Legionowo. Wsparcie przyszło również od Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Film 2026”. To układ, który pokazuje, że nad Zegrzem powstaje coś więcej niż letni przegląd – raczej spotkanie z kinem, które nadal potrafi prowokować do myślenia.

na podstawie: Powiat Legionowo.